Psikozlar hakkındaki bilgiler
En önemli 10 iyileşme faktörü
1. Ailevi ilişki
Ailevi ilişki psikotik tekerrürler için önemli bir öngörüdür. Ailenin
aydınlanmış olması ve hastayı duygusal yönden desteklemesi tekerrürleri
önler. Bu nedenle hastanın ailesi mümkün olduğu kadar erken terapiye entegre
edilmelidir, çünkü aile hastaya önemli bir özgüç ve destek sağlar.
2. Uyuşturucudan ve alkolden kaçınma
Uyuşturucu ve alkol kullanımının sürdürülmesi birçok negatif hastalık
sonucuna neden olur, bunlar arasında semptomların devamı, sık tekerrür,
tedavinin sık sık kesilmesi sayılabilir. Uyuşturucu kullanımı devam ettiği
sürece iyileşme pek mümkün değildir.
3. Erken teşhis
Tedavi görmeyen ve uzun süre devam eden psikotik semptomlar iyileşme şansını
azaltır.
4. İlaçlara iyi cevap verme
İlaçla terapiye pozitif tepki, yani seslerin, kuruntuların ve diğer semptomların
kaybolması, ilerideki iyileşme için önemli bir öngörüdür. Ancak bazen
etkilerle yan etkiler arasında yorucu bir dengeleme çabası gerekebilir.
5. Özerklik (otonomi) için mücadele
İyileşme birçok yolla mümkündür. İstatiksel olarak ilaçla terapi ve psikososyal
terapi/yardımları birleştirildiğinde iyileşme şansı artmaktadır. Burada
önemli olan doğru dengeyi bulmaktadır. Psikozlarda daima özerklik söz
konusu olduğundan, her hasta kendi yolunu bulmalıdır ve kendisi için uygun
yardımı almalıdır.
6. Bilişsel yetenekler
Konsantrasyon, dikkat ve hafıza gibi bilişsel yetenekler mesleki ve sosyal
yeniden koordinasyon için gereklidir. Bu yetenekler ne kadar iyi ise iyileşme
şansı da kadar büyüktür. Bu nedenle hastalara antrenman (alıştırma) yaptırılmalıdır.
7. Sosyal kaynaklar (rezervler)
Sürekli sosyal geri çekilme ve aile veya dostlarla ilişkinin koparılması
iyileşme şansını azaltır. Bu nedenle yeteneklerin mümkün olduğu kadar
çabuk tekrar kazanılması veya bunlar için alıştırma yapılması gerekir.
Aşırı zorlayıcı faaliyetler de iyileşme sürecine iyi gelmez. Bu nedenle
anlamlı fakat zorlayıcı olmayan faaliyetlerin bulunması önemlidir. İstikrarlı
ikametgah da iyileşme şansını yükseltir.
8. Destekleyici terapi
Terapistler veya terapi timi ile kurulacak pozitif bağlantılar iyileşme
şansını artırır. Entegre bir psiko sosyal tedaviye katılma da iyileşme
şansını yükseltir.
9. Kişiye özü geçmiş
Hastalığın patlak vermesinden önceki kişisel faktörler de iyileşme sürecine
etkide bulunur, örneğin eğitim, sosyal ilişkiler vb. Bütün bu faktörler
terapiye olumlu yönde etkide bulunabilir.
10. Kişiye özgü tedavi
Kişiye uygun ve entegre tedavi iyileşmenin önemli önkoşullarından biridir.
Psiko sosyal terapilerin ilaçlarla kombinasyonu bir hastanın iyileşme
şansını artırır. Tedavi şu nitelikleri taşımalıdır: Esneklik, ilişkilerin
sürekliliği, normalleşme, öz kaynaklara yönelme, iyileşmeye konsantrasyon
ve yönelme.
